Sürgünden Eurovision’un zirvesine

Yazar - 16.05.2016
eurovision-696x429

Kırımlı Cemile, 1944 adlı şarkısıyla Eurovision’da birinci oldu. Ukrayna’yı temsil eden Cemile’nin şarkısı Kırım Tatarlarının şarkıda sürgününün anlatıyordu. Büyük sevinç yaşayan Cemile,“Şarkımı barış ve aşk için seslendirdim.” dedi.

Bu yıl 61’incisi düzenlenen Eurovision Şarkı Yarışması’nın adresi İsveç’in başkenti Stockholm’dü. ‘Avrupa’daki göçmen krizi’ temalı yarışmanın birincisi Ukrayna’yı temsil eden Kırımlı Tatar Türk’ü Jamala (Cemile) oldu. 1944 adlı şarkıda Cemile, büyükannesinden dinlediği ve Kırım Tatarlarının yaşadığı acıyı, ağıtı anlatıyordu. 534 puanla Cemile’yi şampiyonluğa taşıyan şarkının nakaratı Türkçe: “Yaşlığıma toyalmadım, Men bu yerde yaşalmadım.”
Büyük sevinç yaşayan Cemile, “Ben biliyorum ki şarkımı barış ve aşk için seslendirdim. Barış ve sevgi mesajı vermek istiyorum. Ayrıca, bütün herkese çok teşekkür etmek istiyorum.” cümleleriye mutluluğunu paylaştı. Şampiyonluğu anlamlı kılan bir başka şey de Cemile’nin sürgünde dünyaya gelmesi, göçmen olması.
Globen Arena’da gerçekleştirilen yarışmanın finalinde 26 ülkenin temsilcileri mücadele etti. Programın sunuculuğunu 2015 Eurovision Şarkı Yarışması’nı kazanan İsveç temsilcisi Mans Zelmerlöw ve Petra Mede üstlendi. Avustralya temsilcisi Dami Im’un seslendirdiği ‘Sound of Silence’ adlı şarkısı 511 puanla ikinciliği, Rusya temsilcisi Sergey Lazarev’in ‘You Are the Only One’ şarkısı da 491 puanla üçüncülüğü elde etti.

Kırgızistan’da doğdu

Kırımlı Cemile’nin doğum yeri Kırgızistan. Çünkü 18 Mayıs 1944’te 200 binden fazla Tatar Özbekistan, Kırgızistan ve Kazakistan gibi Sovyetler Birliği’nin dörtbir yanına sürgün edilmişti.3 yaşından beri şarkı söyleyen Cemile müzisyen bir ailenin kızı. Ukrayna bağımsızlığını kazandığında vatanına döndü. Simpreferol Müzik Okulu’nda ve Kiev Müzik Akademisini opera bölümünde eğitim aldı.

Şarkının ilham kaynağı anneannesi

Şarkının çıkış noktası da sanatçının çocukluğu. Yaklaşık 2 yıl önce yazmış. Ona ilham olan ise küçükken büyük büyükannesinin anlattığı hikaye. Ailesinden de izler taşıyor şarkı. Şarkısında Kırım Tatarların vatanlarından Orta Asya’ya sürgününü işleyen Cemile, “Büyük büyükannem bir kızını kaybetmiş. Bununla birlikte, 1944, Holokost gibi geçmişte kendi korkunç trajedileri olan bütün insanlar hakkında. Gelecekte de bunları hatırlamalı ve asla bunlardan kurtulduğumuzu unutmamalıyız. Bu mesajı olabildiğince çok insana ulaştırmak istiyorum.” hikayesini anlatıyor.

Tarihsel bir olayı anlatıyor

Eurovision yarışmalarında şarkıların siyasi mesajlar vermesinin izni yok. Cemile’nin şarkısı da politik bulunmadı. Yarışmanın organizatörü Avrupa Yayın Sendikası direktörü Ingrid Deltenre, şarkının tarihsel bir olayı anlattığını söyledi.Rusya adına yarışan Sergey Lazarev de siyasi değerlendirilmemesini istedi. Cemile basın toplantısında şarkının konusunun ailesine ait bir hikaye olduğundan bahsederken gözyaşlarını tutamamıştı. Cemile, Rusya’yı “Kendini Tanrı sanmakla” suçluyor.

Eurovision’da kazanan şarkının bir bölümü şöyle:

Yabancılar geldiklerinde,
Evine gelirler,
Seni öldürürler
Ve suçlu değiliz derler.
İnsanlık haykırıyor:
Aklınızı mı yitirdiniz?
Kendinizi Tanrı sanıyorsunuz.
Ama herkes ölür.
Ruhumuzu sömürmeyin.
Ruhlarımızı.
Yaşlığıma toyalmadım
Men bu yerde yaşalmadım

 

yarına bakıs

Yazar: Nevbahar